Wrok

We kennen allemaal dat we wrokkig kunnen zijn naar iemand. Er is ons iets aangedaan – zo ervaren we dat – en daar zitten we over te simmen en we kunnen het maar niet loslaten. Wrokkig zijn we zelden naar bijvoorbeeld een winkelbediende die ons wat bot behandelde. Wrok is iets dat opkomt als we beledigd of geraakt zijn door een naaste, collega of geliefde en meestal gaat dat gevoel niet snel over.

Een familielid drijft de spot met ons bij een familiebijeenkomst. Onze geliefde weet telkens toch meer tijd voor zichzelf, zijn sport en vrienden te kunnen opeisen dan jij. Het kunnen allemaal beginpunten zijn van wrok. Wrok kan zich ook over vele jaren vastzetten doordat een zus of broer altijd de meeste aandacht kreeg. Een superieure of arrogante houding van een collega of baas kan grond worden voor diepe wrok.

Wrok is voor degene die het toelaat in zijn leven een last en een verduistering van het licht. Het is als een pagman die achter stukjes levensgeluk aanjaagt en ze opslokt als hij ze te pakken krijgt. Maar waarom is de ene persoon gevoelig voor wrok en de andere niet? Bij welk type mens kan wrok zich inbijten?

Mensen die zelfvertrouwen hebben kunnen omgaan met schending door anderen. Ze blijven niet terugkeren in hun gedachten naar dat moment of ze hebben de discipline om de gedachte bij het opkomen al te stoppen. Ze kunnen makkelijker over dingen heen stappen en ze zijn goed in staat om gewoon voor zichzelf op te komen en eventueel een stevig woordje te spreken als dat nodig is. Er blijft minder liggen bij ze.

De wrokkige persoon heeft over het algemeen geen stevig zelfbewustzijn en zelfvertrouwen. Hij vraagt eigenlijk aan de buitenwereld dat er recht wordt gesproken, maar hij zet dat zelf niet in of voelt zich niet bij machte dat te doen. Als het gaat om zaken als ‘evenveel aandacht krijgen’ of  ‘altijd maar de mindere zijn’ dan is er wel de wens om het gelijk te willen halen, maar dat zal zelden tot stand komen, want ongelijkheid is onderdeel van dit leven en ‘minder zijn’ is een perceptie van de werkelijkheid van de wrokkige.

Gevoelens van trots en het verlangen naar rechtvaardigheid, die de wrokkige zo goed kent, zijn enorme sterke emoties. Er zijn culturen waar dat element dominant is in de collectieve psyche en we weten uit de geschiedenis waar de nationale trots volken toe kan drijven. We hebben hier dus niet te maken met makkelijk te psychologiseren passies - als je nu maar inziet dat …. dan is het snel over. Je bent ook niet klaar bij de wrokkige met een ‘ach joh, stap er gewoon overheen!’.

Als er wrokkige gevoelens in de relatie met onze geliefde zijn geslopen dan hebben we een pittig virus in de aderen van ons liefdesleven circuleren. En wat kunnen we daar nu aan doen? Ik behoor zelf helaas tot de groep van wrokkigen en als ik weer eens een sneer geef over iemand die bij mij ‘in  het krijt staat’, dan zegt mijn geliefde ‘ach, wat ben je toch een zuur mannetje!’ en ze heeft gelijk.

Dat is dus wat we doen, wij wrokkigen, we houden een zwartboek bij, een wrokboek. Alles dat ons is aangedaan noteren we nauwgezet en als het maar even van pas komt dan trekken we een archiefla open met documenten vol onrechtmatigheden van anderen. Soms lijkt het alsof er een lieve-vrede over een archiefstuk is neergedaald en dan opeens, hup, dan duiken we weer datzelfde stuk in en komen we met verwijten op de proppen die zelfs voor de rechterlijke macht allang verjaard zouden zijn.

Als we eerlijk durven zijn, dan zien we dat we onszelf als loosers neerzetten. We maken ons afhankelijk van de ander. Ten diepste verlangen we erkenning, liefdesverklaringen, respect, gezien worden, aandacht.…. op zich niks mis mee - maar dat krijgen we nooit op deze eisende manier! Wrok is het vasthouden aan een illusie dat liefde en aandacht opeisbaar is.

Wij, wrokkigen, moeten erkennen dat we het moeilijk vinden om puur vanuit onszelf te functioneren, zelf-standig te zijn, zonder dat we goedkeuring, erkenning, toestemming, en geregelde aandacht van een ander ‘manipuleren’, ‘kopen’ of ‘verhandelen’.

We zullen met discipline deze vorm van zelfbeklag en onze liefdes-eis moeten stoppen. Maar laten we dat met compassie doen en in de erkenning naar onszelf dat we behoefte hebben aan liefde en bevestiging. Als we dat van onszelf durven zien dan kunnen we ook telkens opnieuw vanuit dit bewustzijn onszelf die liefde en bevestiging geven. Dat is een vorm van intimiteit die zeker net zo spannend is als intimiteit met een partner.

In de wijsheidstradities wordt over het ‘innerlijk huwelijk’ gesproken als we onze eigen geaardheid hebben geaccepteerd en doorgrond. We volgen dan onze innerlijke leiding en vallen veel meer samen met onszelf of, zo je wilt, ons Zelf – een bevrijdende ervaring!

Hartelijke groet, Felix

tekening Albert Hennipman (De Ruimte ontwerpers: http://bit.ly/WaIGXL)

Reactie toevoegen